02/02/10 - Lesley-Anne Knight, secretaris-generaal van Caritas Internationalis, wil dat er een grondige hervorming komt van de wereldwijde instellingen en structuren. Algemeen-menselijke waarden en morele beginselen, zoals eerbied voor de menselijke persoon, moeten doordringen tot de kern van het internationale financieel-economisch systeem. Zij pleitte hiervoor op het jaarlijkse Wereld Economisch Forum (WEF), dat eind voorbije week plaats vond in het Zwitserse Davos.

Op het Forum waren opnieuw honderden invloedrijke zakenlui, (ex-)staatshoofden, politici (o.m. ministers van Handel), bedrijfsleiders, bankiers, academici, kunstenaars, religieuze leiders en vertegenwoordigers van allerlei maatschappelijke organisaties, o.m. van NGO's. Dit jaar was er een soort van collectieve denkoefening over de toekomst van het kapitalistisch systeem, met als centrale vraag: hoe geraken we uit de huidige mondiale financieel-economische crisis en hoe voorkomen we dat we er opnieuw in terechtkomen? Omdat Caritas Internationalis - op het Rode Kruis na - de grootste hulporganisatie ter wereld is, was Lesley-Anne Knight uitgenodigd op het Forum en schreef een hoofdstuk van een voorbereidend rapport over "Waarden voor het tijdperk na de economische crisis".

"De graad van moraliteit van een samenleving kan worden afgeleid uit de wijze waarop ze omgaat met haar meest kwetsbare leden", zei L.-A. Knight en somde daarbij de belangrijkste ethische normen en waarden op, die aan de basis zouden moeten liggen van elk verantwoord politiek, sociaal, financieel en economisch handelen:

• mededogen;
• solidariteit, bijv. met de slachtoffers van de aardbeving in Haïti;
• een voorkeursoptie voor de armen, met voorrang voor de hongerigen, zwakken, gemarginaliseerden en vervolgden;
• het algemeen welzijn nastreven in plaats van het eigenbelang en het eigen profijt;
• en vooral respect voor de waardigheid van elke menselijke persoon, voor de waarde van het gezin en voor het milieu waarin we leven;
• kortom liefde (= caritas) voor de anderen, die trouwens de kern vormt van de katholieke sociale leer. Maar die liefde is wél onlosmakelijk verbonden met het beginsel van rechtvaardigheid.

"Het is natuurlijk vrij makkelijk om de essentiële waarden en beginselen te onderkennen, die aan de basis moeten liggen van onze systemen en instellingen. Maar het is moeilijk om die in de praktijk om te zetten. De financiële wereld richt zich op zijn eigen mechanismen, winsten en bonussen (premies). De mensen worden daarbuiten gehouden, met alle nare gevolgen vandien voor ons allemaal, vooral voor de armen. Voor een katholieke hulporganisatie zoals Caritas staat de menselijke persoon centraal in alles wat ze doet. Dat zou ook het geval moeten zijn voor economische en financiële systemen, die uiteindelijk ten dienste staan van de gemeenschap", zei Lesley-Anne Knight.

Een terugkeer naar menselijke en morele waarden moet volgens Caritas Internationalis een concrete invulling krijgen:

• de armere landen moeten meer een stem krijgen in de internationale organisaties, zoals de VN en de de Wereld Handels Organisatie (WHO);
• de financiële instellingen moeten vooral de menselijke impact van hun activiteiten in het oog houden;
• men moet nood- en ontwikkelingshulp geven zonder het opleggen van allerlei voorwaarden;
• de plaatselijke bevolking moet een grotere rol toebedeeld krijgen in haar eigen ontwikkeling.
  

Secretaris-generaal Knight van Caritas internationalis riep in Davos de wereldgemeenschap op om alle krachten te bundelen om het leefmilieu te beschermen en om de catastrofale gevolgen van de klimaatsveranderingen op te vangen en zo mogelijk te voorkomen: "Economische groei en ontwikkeling moeten hand in hand gaan met internationale solidariteit en rechtvaardigheid. De rijke landen hebben het meest geprofiteerd van de industrialisering, die leidde tot de huidige klimaatswijzigingen. Het is dan ook normaal dat zij financiële hulp geven aan de armere landen, omdat deze het minst gewapend zijn tegen natuurrampen, die gepaard gaan met klimaatsveranderingen, en evenmin over de nodige middelen beschikken om zélf zo'n rampen te boven te komen. Kijk maar naar Haïti."

---
Bijlage:
- Davos rapport "Waarden voor het tijdperk na de economische crisis" (PDF, engelstalig, bijdrage van Knight p.33 ev.)
- Een essay over dit rapport (PDF, franstalig)