Op 20 maart 2003 begon de invasie in Irak. Vijf jaar later zijn 4 miljoen Irakezen op de vlucht. Ze leven in erbarmelijke omstandigheden. Caritas International pleit voor een systeem van gecontroleerde migratie van Iraakse vluchtelingen naar Europa.

In 2007 meldde 60 percent van de 2.5 miljoen intern verplaatste personen in Irak geen voedselhulp ontvangen te hebben sinds ze op de vlucht zijn. Slechts 22% heeft regelmatige toegang tot voedelrantsoenen. 20% verklaarde te overleven in verlaten openbare gebouwen of in het informele circuit, zonder toegang tot water of electriciteit. Miljoenen Irakezen hebben nauwelijks toegang tot schoon water, hygiëne en gezondheidszorg.

2 miljoen Irakezen vond opvang in landen als Syrië, Jordanië, Turkije, Libanon en Egypte. De druk op deze landen is enorm. Eind 2007 kwamen er in Syrië dagelijks nog tot 50.000 nieuwe vluchtelingen bij. De armoede onder de vluchtelingen is groter dan ooit. Slechts weinige Irakezen krijgen een verblijfsvergunning in de opvanglanden en de meesten mogen er niet werken.

Als de eigen financiële middelen op zijn, blijven er alleen (onzekere) geldtransfers van verwanten, jobs in het informele circuit en humanitaire hulp om te overleven.

Caritas Irak
Caritas Irak werd in 1992 opgericht om humanitaire hulp te bieden aan jonge moeders en hun baby's. Dit "Well Baby" programma loopt nog altijd. De ondervoedingsgraad bij kinderen ligt nu zelfs hoger dan voor de bezetting, toen de Irakezen onder embargo leefden. Caritas Irak heeft 5 centra in Bagdad, een in Kirkuk, een in Basra en drie in de provincie Mosul.

In 2007 kregen 20.000 ondervoede kinderen speciale voeding, medische zorgen en vaccins. 4.976 zwangere vrouwen en 3.545 borstgevende moeders kregen voeding en vorming.

Daarnaast geeft Caritas Irak humanitaire bijstand aan 3.000 kwetsbare personen (eenoudergezinnen, ouderen, wezen, ...) en intern verplaatste personen in het Noorden. Met een project voor jonge vrijwilligers en activiteiten voor de promotie van de vrede beoogt Caritas verzoening tussen de verschillende gemeenschappen.

Syrië, Jordanië, Libanon
Caritas Jordanië staat de Iraakse vluchtelingen in Jordanië bij met medische zorgen, onderwijs, humanitaire hulp, basisvoorzieningen en microkredieten. In de 4 geneeskundige centra van Caritas krijgen jaarlijks meer dan 10.000 patiënten een behandeling.

Caritas Syrië geeft humanitaire bijstand aan meer dan 50.000 kwetsbare personen, het merendeel Iraakse vluchtelingen. In de laatsten 6 maanden van 2007 heeft het Caritas Lebanon Migration Center humanitaire hulp verleend aan 1.000 Iraakse gezinnen.

Europa
Het Westen doet maar weinig voor de Iraakse vluchtelingen. In heel Europa gaat het om slechts 150.000 mensen. In 2007 vroegen 825 Irakezen asiel aan in België. 160 onder hen kregen groen licht. In de groep van mensen die in 2007 een subsidiaire bescherming kregen, is het aandeel van de Irakezen veel groter. Maar liefst 60% van de mensen die bij ons een tijdelijk statuut of een erkenning als vluchteling kregen, is van Iraakse afkomst. Maar eigenlijk is dit een onzinnige discussie. De Iraakse vluchtelingen geraken niet eens in ons land, dus ze kunnen moeilijk asiel aanvragen.

Caritas International pleit voor een systeem van gecontroleerde migratie naar Europa. Daarbij maakt de vluchtelingenorganisatie van de VN, de UNHCR ter plaatse een selectie van vluchtelingen. Die krijgen dan groen licht om naar het Westen te vertrekken, waar ze een verblijfsvergunning krijgen.

Foto's : Caritas Irak, Reuters Alertnet

18.03.2008