03/01/2011- 8000 asielzoekers hebben sinds oktober 2009 geen opvangplaats toegewezen gekregen door Fedasil. Deze mensen slapen op straat of in publieke plaatsen zoals het Noordstation in Brussel. Caritas international en de sociale dienst Brabantia hebben deze winter hun krachten gebundeld om hen te ondersteunen. Lees de pakkende getuigenis van Elaine Stevanovic, een sociaal assistente bij Brabantia.

"Ik werk hier al 18 jaar, maar een crisis zoals deze heb ik nog nooit meegemaakt. De sociale dienst Brabantia voorziet in eerste lijn opvang aan niet-Europese buitenlanders maar tot voor kort kwamen er nooit asielzoekers bij ons aankloppen. Volgens de opvangwet moet de psychosociale en administratieve opvolging gebeuren door de opvangcentra waar ze ondergebracht zijn. Maar sinds eind augustus 2010 is de asielcrisis echt ontploft en zijn al verscheidene asielzoekers bij ons komen aankloppen. Volledig ontmoedigd vragen ze ons dan om huisvesting. Maar helaas kunnen wij die hen niet bieden..."

Troost en opvolging

Sinds september ontvangen de sociale werkers van CAW Brabania asielzoekers die geen opvangplaats toegewezen krijgen. Ze bieden steun en opvolging van hun dossiers tot er een definitieve oplossing gevonden word. Het gaat voornamelijk om gezinnen met kinderen die het gure winterweer niet meer kunnen verdragen. Eliane legt uit wat de geleverde hulp inhoud: "bij een eerste ontmoeting leren we hun dossier kennen en informeren we ze over hun situatie. We proberen een plaats in de noodopvang te voorzien zodat ze niet op straat of op onhygiënische plaatsen moeten slapen. Indien dat niet mogelijk is raden we ze aan een advocaat te nemen en ons elke dag op de hoogte te houden van hun situatie. In geval van medische problemen verwijzen we ze door naar de gepaste diensten. Sommigen onder hen willen terug keren omdat ze de zware levensomstandigheden niet meer aankunnen of teleurgesteld zijn dat Belgie niet het El Dorado is dat ze verwachtten. Maar heel regelmatig hebben ze alles achtergelaten om te kunnen emigreren en staan ze nu hongerig in de kou zonder een euro op zak. In dat geval helpen en ondersteunen we ze om alle praktische zaken te regelen i.v.m. hun terugkeer naar het land van herkomst."

Wat te eten en hoe vol te houden

 Na enige tijd bleek echter dat de geboden hulp niet meer volstond. De asielzoekers moesten in mensonwaardige omstandigheden overleven en dus besloten Caritas International en CAW Brabantia dat ze meer moesten doen. "De ouders bleven keer op keer vragen om eten voor hun kinderen," vertrouwt Eliane ons toe, "op een dag moest een 7-jarig meisje opgenomen worden. De dokter had een angina vastgesteld en schreef haar antibiotica voor. Haar vader is volledig teleurgesteld terug bij ons gekomen, want hij had gelezen dat ze haar pillen moest innemen tijdens het eten. Maar hun grote probleem was dat ze niets hadden om te eten. Dat was het moment waarop we besloten om de asielzoekers die we begeleidden te voorzien van voedselpakketten. Om hen te helpen vol te houden en om hen te voeden bestonden de pakketten uit; brood, kaas, fruit, koeken, melk, water maar ook zakdoeken wc-papier en luiers voor de baby's. Omdat we spijtig genoeg niet iedereen konden helpen, moesten de asielzoekers aan bepaalde voorwaarden voldoen zoals juist aangekomen in Belgie, geen verblijfplaats toegewezen krijgen en hiertegen een verzoeksschrift hebben ingediend." (red: een verzoeksschrift indienen is het enige wat ze konden doen om een verblijfplaats te krijgen)

Solidariteit en versterkte samenwerking

Eliane vervolgt: "Zo kwamen de asielzoekers elke dag met hun gezin hun pakketten ophalen. Dit zorgde ervoor dat we een dagelijks contact hadden met hen tot er een plaats voor hen werd gevonden in het opvangnetwerk. Voor sommige families werd er al na drie weken een plaats gevonden terwijl anderen na zes weken nog steeds op straat stonden. Natuurlijk dienen wij ook als contactadres voor mensen die geen telefoon of adres hebben. Hun advocaten namen regelmatig contact op met ons als ze nieuws hadden over de procedure of over een toekenning van een verblijfplaats." Deze opvangcrisis heeft eigenlijk gezorgd voor een verbetering van het onderlinge contact met alle verschillende actoren: advocaten, hulpdiensten, sociale diensten, etcetera. In werkelijkheid is er een heel positieve sfeer ontstaan, vooral binnen CAW brabantia: "De asielzoekers die op straat moesten leven zijn onze grootste prioriteit geworden, we zijn allemaal bondgenoten geworden om dit onrecht te bestrijden. Gelukkig konden we altijd op Caritas en haar juridische dienst rekenen," verduidelijkt Eliane. "Dankzij de gemeenschappelijke visie van Caritas en CAW Brabantia was de samenhorigheid in ons team sterker dan ooit. Elke ochtend maakten we de pakketten klaar voor de vluchtelingen terwijl de wachtkamer al vol zat. Sommigen onder ons, die wat tijd over hadden, hielden zich bezig met de minder dringende dossiers, hoewel ver verwijderd van je familie zitten erg is, is het niet zo erg dan op straat te slapen bij temperaturen onder het vriespunt met een lege maag."